In het licht van deze stelling zijn wij op 11 juni tijdens onze jaarlijkse TEN HAVE Jonge Honden Borrel samengekomen met ongeveer 20 medestartende adviseurs vanuit verschillende advieskantoren: Ace + Company, BearingPoint, Berenschot, Highberg en SeederDeBoer. Centraal stond de vraag: “Wat voor invloed heeft AI op het werk van de startende adviseur?”
AI verandert welke taken we oppakken, en ook hoe we dat doen
Wanneer we kijken naar de taken die nu al vaak door AI worden overgenomen, of waarvan wordt verwacht dat dit in de toekomst gebeurt, ontstaat een duidelijk gedeeld beeld. Naast het zijn van een ’24/7-sparringspartner’ zien wij dat AI steeds vaker ondersteunt bij taken die als ‘traditioneel’ onderdeel van het takenpakket van startende adviseurs worden gezien. Denk hierbij aan het voorbereiden en verwerken van interviews, documentanalyses of het opstellen van voorstellen. Ook biedt het ondersteuning aan taken rondom projectmanagement en administratieve werkzaamheden, waarbij verwacht wordt dat deze ondersteuning in toenemende mate zal groeien.
Kan AI dan alle taken van een startende adviseur vervangen?
Nu we weten wat AI al doet, werd stilgestaan bij hetgeen AI volgens ons vooralsnog niet kan overnemen van een startende adviseur. Hierin zien wij terug dat het menselijke contact, het aanvoelen van een onderstroom en het kunnen inspelen op een veranderende behoefte de overhand hebben. Zo zien wij geen vervangende rol voor AI bij het opbouwen van een netwerk, een erg belangrijk onderdeel in de adviesbranche, omdat persoonlijk contact daarin centraal staat.
AI gaat jouw netwerk niet opbouwen en onderhouden.
Daarnaast vraagt het adviseren van organisaties met complexe vraagstukken geregeld dat je in het moment de voorbereidingen kunt loslaten en kunt inspelen op de behoefte van de opdrachtgever of de deelnemers van bepaalde sessies. Dit vraagt om organisatorische en situationele sensitiviteit; iets wat je als startende adviseur moet ontwikkelen en dat, naarmate je loopbaan voortduurt, verder vorm krijgt.
De ontwikkelparadox van AI
Tot zover wellicht niets nieuws. De belangrijkste take-away van de avond was dat AI voor de startende adviseur de meeste invloed heeft op het eigen ontwikkelproces. Wie bijvoorbeeld niet meer zelf interviews voorbereidt, afneemt of analyseert, leert mogelijk minder goed hoe je relevante onderwerpen herkent, doorvraagt en verbanden legt. Als wij simpelweg ‘vervangen’ worden en niet meer aansluiten bij interviews, kan dit ertoe leiden dat wij de kunst van het interviewen niet onder controle krijgen. Daarmee vormt de groeiende inzet van AI bij adviesbureaus wellicht vooral een risico voor het opleiden van professionals, en moeten we zoeken naar manieren waarop dit anders kan worden vormgegeven dan de ‘klassieke’ meester-gezelverhouding.
In het te lijf gaan van die uitdaging biedt AI gelukkig ook kansen. De tijdswinst van het efficiënt werken rondom deze operationele taken geeft namelijk de gelegenheid om onszelf te ontwikkelen op het menselijke vlak. Denk hierbij aan het opbouwen van relaties, samenwerken met collega’s, voeren van gesprekken met opdrachtgevers of uitwisseling met andere adviseurs. Wel vraagt dit de discipline en lef van de startende adviseur zelf om hierin de tijd te investeren.
AI geeft waar je naar zoekt, collega’s verbreden het perspectief dat daarachter ligt.
De uitdaging voor de startende adviseur ligt niet zozeer in het maximaliseren van AI-gebruik of het vermijden ervan. De uitdaging is om bewust te bepalen wanneer AI waarde toevoegt en wanneer het belangrijk is om zelf een taak uit te voeren.
Om andere startende adviseurs te ondersteunen met dit vraagstuk, willen wij hen een paar tips actief meegeven.
Zorg ervoor dat je “AI-Fluent” bent.
Weet wat je wel en niet kan met AI en hoe je het optimaal kan gebruiken. Door ontwikkelingen actief te volgen, krijg je een beter beeld van werkzaamheden die in de toekomst mogelijk veranderen of helemaal verdwijnen. Daarnaast weten collega’s jou dan ook te vinden als het gaat over AI.
Wees actief bezig met je eigen ontwikkeling.
Je bent zelf in de regie en verantwoordelijk voor je ontwikkeling. Kies er daarom eens bewust voor om niet direct AI te gebruiken, terwijl je die neiging wel kan voelen. Juist aan het begin van je loopbaan heb je de ruimte om fouten te maken en hiervan te leren.
Blijf het gesprek voeren over jouw ontwikkeling en de impact van AI.
Blijf in gesprek met collega’s en leiders in jouw organisatie over de invloed van AI op jouw ontwikkeling. Bespreek niet enkel wat met AI efficiënter kan, maar ook wat jij nodig hebt om jezelf als adviseur te (blijven) ontwikkelen, zowel met als zonder AI.
We moeten meebewegen. Het zal namelijk nooit meer weggaan, net zoals de rekenmachine.
Tot slot willen we de adviseurs die aanwezig waren en hebben bijgedragen aan de gesprekken en inzichten van harte bedanken. In het bijzonder willen we Liv Krul (Highberg), Daan Dijksterhuis (Berenschot), Marijn Meure en Luca Zwaan (TEN HAVE Change Management) bedanken voor de bijdrage aan dit artikel.
